Serbest meslek sahibi bir kişi ofiste, atölyede, iş ortağının yerinde veya bir gün içinde birkaç farklı yerde çalışabilir. Ancak, kazanın bir işin yerine getirilmesi sırasında meydana gelmiş olması, iş kazası sigortasından ödeme yapılacağını kesin olarak belirlemez. Sözleşmenin içeriği kilit öneme sahiptir: teminat süresi, coğrafi kapsam, Genel Şartlar’da kullanılan tanımlar, gerçekleştirilen faaliyetlerin niteliği ve diğer hüküm ve maddelerden kaynaklanan kısıtlamalar. Poliçe, çalışma sırasında meydana gelen her olayda otomatik olarak devreye girmez. Bu nedenle, sözleşmeyi imzalamadan önce belgeyi belirli bir sırayla incelemek ve bir kaza durumunda olayın seyrini yeniden canlandırmaya olanak tanıyan bilgileri saklamak önemlidir. Aşağıdaki kılavuz, yalnızca “NNW” adı veya teklifin genel açıklamasına dayanmadan bunu nasıl yapabileceğinizi göstermektedir.
Hangi belgelerden başlamalı?
Sigorta kapsamını değerlendirirken, „Kaza sigortam var mı?” sorusuyla başlamak yerine, tam olarak hangi sözleşmenin yapıldığını belirlemekle başlamak gerekir. Şunlara ihtiyaç vardır: belirli bir poliçeye ilişkin güncel Genel Sigorta Şartları, sigorta poliçesi ve ek maddeler. Seçenek, süre ve ek teminatlar, ürünün genel açıklamasının anlamını değiştirebilir.
Önce kaydet ürün adı, Genel Satış Koşulları sürümü ve seçilen varyant. Ardından, sigorta konusu, teminat süresi ve yeri, tanımlar, sınırlamalar ve kaza sonrası izlenecek prosedürlerle ilgili hükümleri inceleyin. Benzer isimlere sahip iki ürünün kurallarının aynı olduğunu varsaymayın.
Faaliyet profili de iyi bir referans noktasıdır. Genellikle nerede çalıştığınızı, hangi faaliyetleri bizzat gerçekleştirdiğinizi ve işin yapıldığı yerin değişip değişmediğini açıklayın. Bu tür bir açıklama, Genel Şartlar metnindeki ifadelerin işin gerçekte nasıl yapıldığına uygun olup olmadığını kontrol etmeyi kolaylaştırır. Koruma seçimi konusunda daha geniş bir bağlam için şu kılavuza göz atabilirsiniz: tek kişilik işletmeler için sigorta.
Önemli: NNW adı, teminat türünü belirtir; ancak bu, müşterinin başına gelen belirli bir olayın sözleşme kapsamına girip girmediğini henüz kesin olarak belirlemez. Nihai karar, „kaza” kelimesinin genel anlamı değil, ilgili belgelerin tam metni temel alınarak verilir.
Koruma süresini nasıl kontrol edebilirim?
İlk pratik soru şudur: Poliçe ne zaman geçerlidir? Sözleşmenin süresi ile gün içindeki ve yapılan faaliyete ilişkin koruma süresi arasında ayrım yapılmalıdır. Sigorta süresi ve koruma süresi, birbirinden ayrı iki kontrol noktasıdır.
2026 tarihli TUZ Sigorta’nın NNW Genel Sigorta Şartları, tam kapsamlı bir sigorta poliçesi düzenleme imkânını öngörmektedir, yani 24 saat boyunca, ya da sınırlı: çalışma saatleri içinde ve evden işe giderken ile işten eve dönerken. Bu, poliçenin başlangıç ve bitiş tarihlerini kontrol etmenin neden yeterli olmadığını gösteren somut bir örnektir.
Kapsamın sınırlı olduğu durumlarda, şu kavram özel bir önem kazanır: „çalışma saatleri içinde”. Serbest meslek sahibi bir kişinin her zaman sabit çalışma saatleri, tek bir ofisi ya da iş yerine giden tipik bir yolu yoktur. Bu ifadeyi, faaliyetle ilgili her türlü eyleme kendi başınıza genişletmemelisiniz. Koruma süresine ilişkin hükmü, tanımlar, poliçe belgesi ve olası hükümlerle karşılaştırmak gerekir.
Uygulamalı denetim şu şekilde gerçekleştirilebilir:
Bir kaza durumunda, tarih, saat ve işin hangi aşamasında olduğunuzu not etmelisiniz. Olayın açıklaması, olayın asıl iş sırasında mı, yolculuk sırasında mı yoksa işin tamamlanmasından sonra mı meydana geldiğine göre farklılık gösterir. Bu durum, sigorta kapsamının olup olmadığını otomatik olarak belirlemez; yalnızca olayın gerçek seyrine uygun sözleşme hükümlerinin uygulanmasına olanak tanır.
Bölgesel kapsam nasıl okunur?
İkinci soru, olayın gerçekleştiği yerle ilgilidir. Kendi işyerinin dışında çalışmak, aynı yerleşim yerinde, başka bir bölgede ya da yurtdışında gerçekleşebilir. Olayın gerçekleştiği yeri, poliçenin coğrafi kapsamıyla karşılaştırmalı ve ardından belirli teminatlar veya masraflarla ilgili istisnaları kontrol etmelisiniz.
2026 tarihli TUZ Sigorta’nın Kaza Sigortası Genel Şartları’nda (OWU NNW), diğer Genel Şartlar hükümlerinde veya ek maddelerde yer alan sınırlamalar saklı kalmak kaydıyla, Polonya’da ve yurt dışında meydana gelen ve sigorta kapsamına giren olaylar belirtilmiştir. İfade „Polonya ve Yurt Dışı” başlığı, geri kalan çekinceleri ortadan kaldırmamaktadır. Kapsam, belgenin geri kalanıyla birlikte değerlendirilmelidir.
Bir başka örnek ise, 2022 tarihli Genel Sigorta Koşulları (OWU) versiyonundaki Wiener „Her ihtimale karşı” ürünüdür. Belge, sigorta süresi boyunca dünya çapında meydana gelen olayların sonuçlarına ilişkin sorumluluğu belirtmekte olup, buna işin icrası sırasında ve I. gruptaki fiziksel aktiviteler sırasında meydana gelen olaylar da dahildir. Bununla birlikte, kazaların sonuçlarına ilişkin tedavi ve rehabilitasyon masrafları konusunda, yalnızca Polonya’da yapılan masraflarla sınırlandırma öngörülmektedir. Olayın kapsamı ile masrafın yapıldığı yer ayrı ayrı değerlendirilebilir.
Bu nedenle, yurtdışındaki bir müşteriye gitmeden önce „dünya” gibi genel bir ifadeyle yetinmeyin. Bu maddenin tam olarak neyi kapsadığını ve sigorta kapsamının belirli bir kısmının kendine özgü kısıtlamaları olup olmadığını dikkatlice kontrol edin. Ayrıca, bir sigorta ürününde (örneğin, kaza sigortası) geçerli olan kuralları başka bir ürüne uygulamayın.
İşin niteliği ve tanımları neden önemlidir?
Genel Sigorta Şartları (OWU), kullanılan kelimelere günlük kullanımdan farklı bir anlam kazandırabilir. 2022 tarihli Wiener „Her ihtimale karşı” Genel Sigorta Şartları’nda, özel anlam taşıyan terimler bir sözlükte vurgulanmış ve açıklanmıştır.
OWU Sözlüğü, olay değerlendirme kurallarının ayrılmaz bir parçasıdır, atlanabilecek bir ek değil.
Serbest meslek sahipleri için sadece müşterinin adresi değil, aynı zamanda yapılan işlerin gerçek tanımı. „İş yerindeydim” ifadesi tek başına, olayın sözleşmenin kapsamıyla olan ilişkisini değerlendirmek için fazla genel kalır. Tam olarak ne yapıldığı, hangi amaçla, nerede ve işin hangi aşamasında yapıldığı belirlenmelidir.
Ancak, kendi yüksek riskli faaliyetler listenizi oluşturmamalı veya belirli bir işin her zaman bu kapsamda yer aldığını ya da her zaman hariç tutulduğunu varsaymamalısınız. İncelenen belgede yer almayan istisnaları eklemeyin. Güncel Genel Şartlar ve Koşullar’da ilgili maddeyi bulun ve bu maddenin metnini, tanımları ve sözleşmenizde geçerli olan hükümlerle birlikte inceleyin.
Sigorta poliçesini imzalamadan önce aşağıdaki kısa kontrol listesi faydalı olabilir:
NNW, sözleşmede belirtilen olayların sonuçlarını kapsar. NNW, işletme sorumluluk sigortasının veya şirketin diğer sigortalarının yerini almaz. Kendi sağlığınızı korumayı, başka bir kişiye verilen zarardan doğan sorumluluktan ayırmak istiyorsanız, bunun nasıl olabileceğini de okuyun şirketin sorumluluk sigortası kapsamı.
Kaza bildirimine nasıl hazırlanmalı?
Olayın ardından, olayın seyrini yeniden canlandırabilmek hayati önem taşır. 2020 tarihli PZU NNW Genel Sigorta Şartları uyarınca, sigortalı, kazanın nedenleri ve kronolojisi hakkında ayrıntılı bir açıklama sunmakla ve ayrıca sigorta süresi içinde meydana gelen yaralanma, sağlık bozukluğu veya olayın gerçekleştiği gerçeğini doğrulayan tıbbi belgeleri sunmakla yükümlüdür. Olayın açıklaması kesin olmalı ve kronolojik sıraya göre düzenlenmelidir.
Bu nedenle, olayın yerini, saatini, yapılan işlemi ve olayın tam seyrini not edin. Yardımın verilmesinden sonra ortaya çıkan belgeleri saklayın. Tıbbi belgeler, ilgili Genel Sigorta Koşulları’nda (OWU) belirtilen koşulları doğrulamalıdır; bu nedenle, bu belgeleri toplamayı sonraya ertelemeyin.
Gerekli kanıtların kapsamı, ürüne ve koşullara göre değişir. Wiener, 2022 tarihli „Her ihtimale karşı” Genel Sigorta Koşulları’nda, diğerlerinin yanı sıra tedavi veya rehabilitasyon belgeleri, polise yapılan ihbarın teyidi, failin beyanı, olay yeri tutanağı veya tanıkların yazılı ifadeleri talep edilebileceğini öngörmektedir. Bu belgelerin her biri her davada mevcut olmayacaktır, ancak Elinizdeki delilleri hemen güvence altına almanızda fayda var.
Bildirim süresini de kontrol etmek gerekir. 2026 tarihli TUZ Sigorta Kaza Sigortası Genel Şartları, ek maddelerde aksi belirtilmedikçe, kazadan veya hasar hakkında bilgi edinilmesinden itibaren en geç 14 gün içinde derhal bildirimde bulunulmasını öngörmektedir. Başvuru tarihini kendi sözleşmenden kontrol et, çünkü belirli bir ürüne ait kurallar ve hükümler başka bir poliçeye aktarılamaz.
Olay sonrasında izlenecek en güvenli adımlar şunlardır: sağlığınızla ilgilenmek, olayın seyrini kaydetmek, mevcut belgeleri toplamak, ilgili Genel Sigorta Koşulları’ndaki prosedürü kontrol etmek ve sözleşme gerekliliklerine uygun olarak bildirimde bulunmak. Bu şekilde hareket etmek tazminat ödemesini garanti etmez, ancak temel bilgilerin eksikliği nedeniyle olayın değerlendirilmesinin zorlaşması riskini önemli ölçüde azaltır.
En sık sorulan sorular
NNW, müşterinin başına gelen bir kazanın sonuçlarını her zaman kapsar mı?
Hayır. Olayın müşterinin tesisinde meydana gelmesi, tek başına sigortacının sorumluluğunu belirleyici değildir. Önemli olan, olayın sözleşmede belirtilen teminat süresi ve kapsamı içinde gerçekleşip gerçekleşmediğini, ilgili kavramların nasıl tanımlandığını ve hangi sınırlamalar ile hükümlerin geçerli olduğunu incelemektir. Her olay, ilgili sözleşmenin koşullarına göre ayrı ayrı değerlendirilir.
Tam zaman aralığı her durumda koruma anlamına mı gelir?
"Tam zaman aralığı", bahsedilen TUZ Sigorta Genel Şartları'nda olduğu gibi 24 saat boyunca koruma anlamına gelebilir. Ancak bu, sözleşmedeki diğer koşulları, tanımları ve sınırlamaları ortadan kaldırmaz. 24 saatlik koruma süresi, her olay için tazminat ödeneceği anlamına gelmez.
NNW, yurtdışında çalışırken meydana gelen bir kazanın sonuçlarını kapsayabilir mi?
Belki de bu, ilgili poliçenin coğrafi kapsamına bağlı olarak mümkün olabilir. Ayrıca, belirli hizmetler ve masraflarla ilgili istisnaları da kontrol etmek gerekir. Wiener örneği, olayların küresel kapsamının, tedavi ve rehabilitasyon masraflarının karşılanacağı yerle ilgili kısıtlamayla bir arada var olabileceğini göstermektedir.
Müşterinin işinin niteliğini nasıl tanımlayabiliriz?
Gerçekten gerçekleştirilen faaliyeti, amacını, yerini ve siparişin yerine getirilme anını belirtin. Sadece „iş” ifadesini kullanmaktan kaçının. Ardından, açıklamayı geçerli Genel Şartlar’daki tanımlar ve hükümlerle karşılaştırın; bunların anlamını genişletmeden.
Kaza sonrası hangi belgeleri saklamalı?
Olayın nedenleri ve seyrine ilişkin açıklamaları ve tıbbi belgeleri saklayın. Olayın koşullarıyla ilgili başka belgeler varsa — örneğin tutanak, failin ifadesi veya tanıkların yazılı ifadeleri — bunları da muhafaza edin; zira ilgili Genel Sigorta Koşulları bunların sunulmasını öngörebilir.
NNW, serbest meslek sahipleri için tek koruma olarak yeterli midir?
Böyle bir varsayımda bulunulmamalıdır. İş Kazaları Sigortası (NNW) ve İşletme Sorumluluk Sigortası (OC) farklı ihtiyaçlara yöneliktir ve her bir sözleşmenin kapsamı ayrı ayrı incelenmelidir. Önce riskleri belirleyin, sonra sigorta kapsamını seçin. Müşterinin tesisinde çalışma söz konusu olduğunda, güncel belgeler, faaliyetlerin gerçekçi bir açıklaması ve olayın zamanı ile yerinin poliçe koşullarına uygunluğu hayati önem taşır.
